Bài toán cải tạo chung cư cũ vẫn chưa có lời giải

Chỉ còn hơn 2 năm nữa là đến thời hạn đã đi vào hoạt động Chương trình cải tạo, sửa chữa chung cư cũ, thi công chung cư mới thay thế chung cư cũ được thi công trước năm 1975 trên địa bàn TP.HCM GĐ 2016-2020, nhưng hiện TP.HCM vẫn đang loay hoay tìm biện pháp.



Chương trình cải tạo chung cư cũ GĐ 2016-2020 của TP.HCM đã đi được nửa thời gian, nhưng hiện vẫn dậm chân ở chỗ. Ảnh: Gia Huy

Chậm vì chính sách bán hàng

Chung cư Thanh Đa (quận Bình Thạnh) có 23 lô hiện đang xuống cấp nghiêm trọng, trong đó có 1 số lô người dân phải rời đi vì không biết sập khi nào. Dù vậy, chung cư này vẫn chưa thể di dời theo như chỉ đạo của UBND TP.HCM.

Bà Nguyễn Thị Phấn, ngụ lô L Chung cư Thanh Đa cho biết, từ năm 2015 tới nay, đã diễn ra nhiều cuộc họp giữa cư dân có UBND phường, quận và cả Sở Xây dựng, cũng như công ty muốn cải tạo chung cư này. Tuy nhiên, 1 số cuộc họp đều không đem lại kết quả, do biện pháp di dời mà phía chính quyền và công ty đưa ra không thích hợp có mong muốn của người dân. Doanh nghiệp muốn sửa chữa xong chung cư, người dân phải đóng thêm số tiền khá lớn để nhận nhà, ngang có việc phải mua 1 căn hộ chung cư mới.

Không chỉ Chung cư Thanh Đa, theo Sở Xây dựng TP.HCM, hiện trên địa bàn Thành phố có 474 chung cư cũ hư hỏng, xuống cấp cần cải tạo, sửa chữa, phá dỡ xây mới, trong đó có 13 chung cư thuộc nhóm D – loại xuống cấp trầm trọng, nguy hiểm phải di dời khẩn cấp người dân.

Cũng theo báo cáo mới đó nhất từ Sở Xây dựng TP.HCM, sau 2 năm, tới thời điểm này, Sở vẫn đang tiếp thu, hoàn chỉnh dự thảo (lần thứ 6) “Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tạm cư và tái an cư của 1 số dự án cải tạo sửa chữa, xây mới thay thế nhà chung cư cũ trên địa bàn TP.HCM”, để lãnh đạo UBND Thành phố tham khảo thông qua.

Cũng chính vì chưa có quy định chính thức, nên Chương trình sửa chữa, xây mới chung cư cũ ở TP.HCM vẫn “đứng hình”.

Một gặp khó nữa, theo báo cáo của 1 số quận, huyện, đa số chung cư cũ có quy mô đất quá nhỏ, dân số đông, phương thức bồi thường đưa ra người dân cho rằng không thỏa đáng. Trong khi đó, 1 số công ty lại không mặn vì thủ tục và khâu đền bù quá nhiêu khê, trong khi lợi nhuận thấp.

Đơn cử, Chung cư 440 Trần Hưng Đạo (quận 5) chỉ có quy mô 170 m2, nhưng có 32 hộ cư ngụ. Một số chung cư khác quy mô cũng chỉ vài trăm mét vuông, nhưng có đến hơn 100 hộ cư ngụ.

Theo KTS Trịnh Hoài Linh, giảng viên Khoa Xây dựng, Trường Đại học Bách Khoa TP.HCM, việc khó lôi kéo công ty tham dự cải tạo, xây mới chung cư cũ là do 1 số chỉ tiêu về quy hoạch ở 1 số dự án này không chắc chắn lợi nhuận cho nhà đầu tư. Ngoài ra, 1 số chung cư có quy mô quá nhỏ, dân cư đông, nên rất gặp khó trong tái an cư ở chỗ cho người dân.

“Khi người dân và công ty tính tới bài toán ai có lợi và ai bị thiệt, còn chính quyền địa phương sợ làm sai luật và chờ chính sách bán hàng cụ thể, thì năm 2020 chẳng thể nào đã đi vào hoạt động Chương trình xây mới, sửa chữa, di dời 1 số chung cư cũ ở TP.HCM”, bà Linh nói.

Sẽ lại tiếp tục “loay hoay”?

Giới quy hoạch và cả công ty cho rằng, chính sách bán hàng mà TP.HCM đang ứng dụng cho chương trình cải tạo, xây mới chung cư cũ giai đoạn này là không hợp lý.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Bất động sản Việt Gia Phú cho rằng, câu chuyện ở đó là ngoài việc ban hành quy chế chung như tăng hệ số sử dụng đất, tăng chiều cao công trình…, nhà đầu tư cũng cần được tạo cơ chế phát sinh từ thực ở, tức phải được tạo cơ chế trọn vẹn.

“Sống trong chung cư cũ, có người đang thuê nhà ở của Nhà nước, có người đang là chủ có… Do đó, cần làm rõ đối tượng nào được tái an cư ở chỗ và giá cả ra sao?”, ông Tuấn đặt vấn đề.

Ngoài ra, ông Tuấn còn cho rằng, Nhà nước cũng phải tạo cơ chế giúp nhà đầu tư tham dự cải tạo chung cư cũ được nhanh hơn. Cụ thể, chính quyền cần tổ chức lấy ý kiến nhiều phía, từ người dân, nhà đầu tư, đến 1 số chuyên gia. Trên cơ sở đó đề ra biện pháp khả thi để đẩy mạnh công đoạn cải tạo chung cư cũ, đúng có tinh thần đột phá của chương trình chỉnh trang và phát triển thành thị của TP.HCM.

“Cách giúp thoát khỏi thế bế tắc giai đoạn này, theo tôi, UBND TP.HCM và Sở Xây dựng phải để 1 số quận, huyện vượt khỏi sự ràng buộc của từng dự án, rộng Bên cạnh đó là thoát ra khỏi địa giới hành chính 1 số quận, huyện để liên kết, tạo quỹ đất đủ lớn nhằm lôi kéo công ty tham dự. Điều quan trọng là phải chắc chắn hài hòa lợi ích trong việc người dân có nơi ở mới, công ty có lợi nhuận, Nhà nước có được công trình mới”, bà Linh kiến nghị.

Canhoorchidpark.org – Theo Đầu tư Bất động sản

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án Orchid Park Xem Thêm