Chuyên gia bất động sản: Xin một văn bản xây dựng cũng phải phong bì

Trong các ngành nghề, công ty thi công đang phải trả giá thành không chính thức cao nhất, theo khảo sát của VCCI.

Nhiều công ty than phải mất giá thành không chính thức để yên ổn làm ăn. Ảnh minh họa: Vũ Lê.

Tình trạng xin – cho, phải trả giá thành không chính thức trong lĩnh vực thi công được nhiều chuyên gia BĐS đề cập ở Hội nghị tháo gỡ về cơ chế, chính sách bán hàng trong 1 số Luật về đầu tư thi công căn bản do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức sáng 29/3.

Trong đấy, 1 chuyên gia ở hội nghị kể, để xin được 1 văn bản phê duyệt trong ngành thi công thì vẫn còn hiện trạng phải có “phong bì. Thậm chí, vị này cho biết, để được việc còn phải mời cán bộ đi uống bia.

Trong khi đấy, ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch VCCI cũng dẫn kết quả khảo sát có hơn 8.000 công ty dân doanh cho thấy vẫn còn hiện trạng công ty thi công phải có mối quan hệ có chính quyền mới tiện dụng làm ăn.

Ông Lộc cho biết, hiện trạng cán bộ nhà nước ưu ái các công ty nhà nước, công ty thân quen trong ngành thi công còn cao. “Các công ty thi công là các đơn vị phải trả giá thành không chính thức cao nhất so có các lĩnh vực như công nghiệp, nông nghiệp, thương mại, dịch vụ”, ông nói.

Sở dĩ giá thành không chính thức xuất hiện, theo các chuyên gia, là do thủ tục hành chính của Việt Nam còn rườm rà. Miêu tả 1 cách hình ảnh hơn, ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch Hiệp hội các nhà thầu thi công Việt Nam gọi các thủ tục hành chính ngành thi công như “mê hồn trận”.

Theo ông, ở Hà Nội, TP HCM, khi muốn làm 1 dự án phải dự trù đến 2-3 năm vì cần xin thủ tục từ nhiều sở ngành, từ thi công, quy hoạch thiết kế, thuế, tài nguyên môi trường…. Một sở lại chia tới 6 cơ quan khác nhau phải xin ý kiến có nhiều thủ tục khiến chủ đầu tư rất mệt mỏi.

“Như vậy thực chất 1 cửa nhưng thành ra phải qua 6 cửa mới giải quyết được công việc. Và thời gian từ 15 ngày trên lý thuyết thành 5-6 tháng là lẽ thường, mà đặc trưng qua quận – quận lại xuống phường”, ông Hiệp nói.

Vị này cũng cho rằng đấy chính là nguyên do mà nhiều nhà đầu tư nước ngoài luôn xác định thà mua lại dự án (M&A) có giá thành cao hơn nhưng họ không phải làm trực tiếp đi vào “mê hồn trận” thủ tục của Việt Nam.

Luật liên quan đến lĩnh vực thi công, theo các chuyên gia, đang được quản lý bởi nhiều bộ ngành. Ví như làm 1 dự án phải làm thủ tục đất đai có Bộ Tài nguyên & Môi trường, liên quan đến thi công là Bộ Xây dựng quản lý, cơ quan cảnh sát quản lý vấn đề phòng cháy chữa cháy, Bộ Quốc phòng quản lý vấn đề chiều cao tĩnh không của công trình, Bộ Kế hoạch & Đầu tư quản lý đấu thầu đầu tư công… Bên cạnh đấy, còn hiện trạng thiếu nhất quán giữa các luật, đấy là chưa kể đến các văn bản dưới luật như Nghị định, thông tư và mỗi địa phương khi thực thi cũng khác nhau.

Bên cạnh đấy, có các vướng mắc khác, Chủ tịch Hiệp hội Nhà thầu cũng đề xuất, để chắc chắn sự công bằng, các luật trong lĩnh vực thi công tới đấy cần bổ sung quy định xử phạt cả người mua nhà nếu làm sai. Ông cho rằng giai đoạn này nếu người mua nhà không thực hiện đúng quy định thì không bị xử lý.

Theo ông Hiệp, nhiều trường hợp người mua nhà nợ, nói không đúng về chủ đầu tư, khi về ở vi phạm các quy định chung, không hợp tác trong việc hoạt động tòa chung cư… Thậm chí, có các mâu thuẫn trong nhà chung cư mà chưa được pháp luật điều chỉnh, gây gặp khó, lúng túng cho chính quyền địa phương tìm phương án xử lý.

Ông Trần Chủng, Trưởng ban chất lượng, Tổng Hội thi công Việt Nam, góp ý rằng việc thẩm định dự án đầu tư thi công căn bản đang rất phức tạp. Ông nhấn mạnh, nhiều chủ thể giai đoạn này không hiểu pháp luật, thậm chí có cả cơ quan tính năng. Việc gặp khó, phức tạp tạo ra cơ chế xin – cho, bởi thế cần hạn chế các quy định chung chung.

TS. Nguyễn Ngọc Long, Phó chủ tịch Hội khoa học kỹ thuật cầu đường Việt Nam nêu vấn đề việc thanh tra, kết luận thanh tra đang rất chồng chéo, dựa trên cơ sở pháp lý khác nhau. Ông đề xuất cần phải thống nhất việc thanh tra, kiểm tra để đạt mục đích phòng ngừa, có chế tài xử phạt khi sai phạm chứ không phải để gây sức ép, cắt giảm sự chủ động cho công ty và người dân.

Sau 88 kiến nghị được trình bày ở hội nghị hoặc gửi tới Bộ Xây dựng dưới dạng văn bản, Bộ trưởng Xây dựng Phạm Hồng Hà cho biết sẽ lắng nghe 1 cách cầu thị, giải quyết các vướng mắc từng bước, theo hệ thống và trên tinh thần là sửa 1 cách toàn diện.

Ông Phạm Hồng Hà nhấn mạnh, trong khi người quản lý thường muốn kiểm soát mọi việc thì người dân, công ty – đối tượng bị quản lý lại luôn muốn được thông thoáng. Do đấy, để dung hòa được hai nhân tố này là không tiện dụng. Tuy nhiên, có lĩnh vực thi công, nếu xử lý không tốt sẽ gây hậu quả đến tài sản, tính mạng, cuộc sống của người dân. Vì vậy, việc xử lý các kiến nghị sẽ trên tiêu chí cân đối cả tiền kiểm và hậu kiểm.

Bộ Xây dựng sẽ tập hợp, xin ý kiến Chính phủ vào ngày 2/4 và trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu vào kỳ họp thứ 5.

Canhoorchidpark.org – Theo Tiền phong

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án Orchid Park Xem Thêm