Chuyện phân lô: Không cam chịu làm ‘ngọn cỏ gió đùa’!

Tình cảnh của phận làm dân trong vùng bị quy hoạch, giải tỏa có thể nói là nhục nhằn, khổ cực trăm bề, nhất là đối có những hộ dân đã sinh sống yên ổn ở đó bao đời…



Một người dân đứng ngay trên mảnh đất của mình ở Q.9, than thở bức xúc về giá đền bù quá thấp

TRẦN THANH BÌNH

Ít ai ngờ rằng cái tựa cuốn tiểu thuyết Ngọn cỏ gió đùa của cụ Hồ Biểu Chánh lại vận đúng vào trong 1 cuộc tranh cãi gay gắt giữa 1 phụ nữ đứng tuổi có ông trưởng ban bồi thường giải phóng mặt bằng Q.9 (TP.HCM) về chuyện giải tỏa đền bù bởi thế…

Giáo viên văn lên tiếng!

Hôm ấy là 1 ngày tháng 8.2004, hội trường Q.9 tập trung dao động 50 người. Vừa bước vào, tôi nghe tiếng của 1 phụ nữ cao giọng: “Mấy chú đừng ép dân quá đáng, tụi tui không cam chịu làm ngọn cỏ gió đùa đâu nhé”. Hỏi ra, tôi mới biết bà tên là N.T.Y, giáo viên văn của 1 trường THPT ở Q.1.

Chuyện của bà Y. thế này: Gia đình gom góp được 1 số tiền, nghĩ rằng hai vợ chồng gần về hưu, nên xuống P.Phú Hữu mua mảnh đất ruộng dao động 1 công gần bờ sông Tắc để dưỡng già. Đất mua đã 2 năm, đào hố xuống cây ăn trái rồi, chỉ còn san lấp và xin chuyển 1 ít sang đất thổ cư để làm nhà. Đùng 1 cái, chính quyền TP giao cho 1 đơn vị làm dự án khu nhà ở cho cán bộ, nhân viên vài chục ha, choàng ngay vào đất của bà Y. và nhiều người khác. Sau nhiều ngày thương lượng, định giá đền bù, Q.9 đưa ra cái giá đền bù rẻ mạt: 150 – 200 ngàn đồng/m2 tùy vào địa điểm. Ai không chịu thì sẽ bị cưỡng chế và số tiền này sẽ được gửi vào ngân hàng. Còn ai chấp nhận ký sớm “đi sớm”, thì giá sẽ là 400 ngàn đồng/m2.

Chẳng ai hiểu nổi cái điều kiện mà Q.9 đưa ra để lấy đất của dân là căn cứ từ đâu, vì lý do gì lại có giá bởi thế và làm thế nào để hình thành nên 1 “điều kiện” để trả treo thẳng thừng có hàng chục hộ dân như thế. Tôi tìm tòi tư liệu, phỏng vấn người dân, chính quyền và chủ dự án để viết loạt bài Bát nháo chuyện đền bù giải tỏa đăng trên Thanh Niên. Tất nhiên là không chỉ có 1 dự án này, mà đề cập đến những bất hợp lý cả ở nhiều dự án khác như khu nhà vườn An Phú Đông (Q.12), Bắc Rạch Chiếc (Q.9)…

Nhưng rồi, sau nhiều năm di chuyển, vật lộn và “phân hóa” lực lượng, chủ dự án nói trên và chính quyền cũng đã thuyết phục được dân giao đất. Ai kiên nhẫn khiếu nại, không mệt mỏi, đi sau thì được giá cao hơn. Dù rằng đã gắng sức cực kỳ để đứng vững, nhưng rốt cuộc… gió cũng đã đùa được “cỏ”!



Nhiều người dân buộc lòng phải đi vay mượn tiền sau khi giải tỏa để thêm vào, mua đất nền (hoặc nhà) ở những dự án như thế này

DIỆP ĐỨC MINH

Bất công có dân trong vùng giải tỏa!

Nói là triền miên, thì có lẽ vẫn chưa đủ khi đề cập đến tình cảnh của phận làm dân trong vùng bị quy hoạch, giải tỏa. Mà còn nhục nhằn, khổ cực trăm bề, nhất là đối có những hộ dân đã sinh sống yên ổn ở đó bao đời. Cái cảnh chầu chực khiếu nại ở văn phòng tiếp dân, cái sự bỏ công ăn việc làm, cái chuyện buông tay để về chốn tạm cư theo sự sắp đặt của chính quyền đã vẽ nên 1 bức tranh vô cùng ảm đạm đối có người bị giải tỏa. Ai có đến cái chốn tạm cư mà ngày ngày tôi được “mục sở thị” thì mới thấy cảnh sống nhếch nhác của người dân tệ hại đến mức nào.

Nhưng cảnh sống tạm cư dù sao cũng chỉ sống tạm. Còn khi đã có chung cư để về ở chính thức, cũng nảy sinh ra đủ thứ nhiêu khê, vì chung cư dành cho dân tái an cư thường được thi công rất vội vàng, nhiều khu nhà được làm rất dối trá.

Xin đọc lại đoạn mô tả trong bài báo Dự án tái an cư: Đem con bỏ chợ! đăng trên Thanh Niên tháng 10.2009 về tình cảnh của 120 hộ dân bị giải tỏa ở dự án Thủ Thiêm, được bố trí tái an cư ở chung cư An Phú – An Khánh: “Ông Đặng Văn Hưng – ngụ ở căn hộ chung cư số 201 – lô B, đồng thời là tổ trưởng dân phố 64, khu phố 5, P.An Phú (Q.2) cho biết: “Toàn bộ 3 block A, B, C của khu chung cư này có 120 hộ dân đa số đều là dân bị giải tỏa ở khu thành phố mới Thủ Thiêm về đó từ đầu năm 2006. Thế nhưng, sau gần 4 năm về cư ngụ, những hộ dân vẫn liên tục kiến nghị và vô cùng bức xúc về những vấn đề tồn ở chưa được giải quyết”. Ông Hưng cho rằng, những kiến nghị của 120 hộ dân ở đó rất chính đáng và tập trung nhiều nhất là ở những điểm sau: Thứ nhất, chất lượng chung cư thi công quá kém bởi những căn hộ chung cư trong mấy năm qua vẫn liên tục nứt trần, thấm dột vách, khi có sự cố người dân đục tường thì thấy toàn cát nội khu. Thứ hai, 1 khu chung cư gồm 3 block và có đến hơn 600 nhân khẩu cư ngụ nhưng không hề có nhà sinh hoạt cùng đồng, hệ thống phòng cháy chữa cháy bị hư hỏng từ lâu. Thứ ba, không có nhà để xe nên dao động 200 chiếc xe máy cứ tấp vào gầm cầu thang và lối đi cầu thang, khiến cho những cư dân lo ngại khi có cháy nổ xảy ra không biết thoát các con phố nào”.

Còn ở khu chung cư Thạnh Mỹ Lợi (Q.2), có 12 block, quy mô hơn 1.000 căn hộ chung cư nằm trên trục liên tỉnh lộ 25B nối cao tốc Hà Nội đến cảng Cát Lái, là nơi đưa dân Thủ Thiêm về ở, còn tệ hại hơn. Bài viết nói trên ghi lại tình cảnh của dân nơi đó như sau: “Bà Mai Thị Kim Huệ, ngụ ở căn hộ chung cư 111, lô B2 cho biết: “Hằng ngày phải không ngừng nghỉ đi trên liên tỉnh lộ 25B, chen chúc giữa hàng dãy xe container chạy có tốc độ kinh hồn khiến tinh thần khi nào cũng bị căng thẳng”. Tuy nhiên, càng bức xúc hơn là về ngụ ở đó đã mấy tháng, nhưng bà Huệ cùng nhiều hộ khác vẫn chưa nhận được tiền hỗ trợ theo chính sách bán hàng (Quyết định 06) của UBND TP.HCM đối có những hộ dân bị giải tỏa để thi công khu thành phố Thủ Thiêm. “Nhờ nhà báo nói giùm có những cơ quan có thẩm quyền giải quyết tiền hỗ trợ cho dân. Ở đó có nhiều hộ bị giải tỏa từ năm 2003 nhưng cho đến nay vẫn chưa nhận được tiền hỗ trợ. Mỗi khi họp tổ dân phố, chúng tôi cũng đều bị truy hỏi về chuyện này”, 1 vị trong Ban quản trị chung cư Thạnh Mỹ Lợi nhắn nhủ.



Bán đảo Thủ Thiêm năm 2006

DIỆP ĐỨC MINH

Chưa hết, ở đoạn này mới thấy kinh hoàng hơn: “Nhiều hộ dân chỉ cho chúng tôi thấy bể nước sinh hoạt được xây ngầm, ngang có mặt sân và đậy 1 tấm bê tông không kín. “Mỗi khi trời mưa, nước lại tuôn xuống bể nước, hòa có nước ở trong bể. Sau đó, bơm sức ép lại bơm lên cho những hộ dân dùng, rất mất vệ sinh. Tôi thấy đối xử có dân tái an cư bởi thế là rất bất công”, 1 cư dân bức xúc phát biểu. Ngoài những chuyện trên, 1 số block ở khu chung cư này tuy mới được đưa vào sử dụng vài ba tháng nhưng đã có dấu hiệu xuống cấp: tường bị nứt, bong thấm nước ở 1 số trần nhà ở những lầu 4, lầu 5… Tình trạng xuống cấp nhiều đến nỗi, chỉ trong tháng 9 vừa qua, có 30 hộ dân gửi phiếu đề nghị sửa chữa căn hộ chung cư, khiến cho nhiều cư dân ở khu chung cư này bất an”!

Dẫn lại như thế, để thấy hình ảnh mà vị nữ giáo viên ví von ở trên có đúng hay không có cảnh của bao người bị cái vòng kim cô giải tỏa úp chụp lên đầu?

“Lãnh đạo Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết, trong quá trình quản lý và sử dụng đất ở những địa phương, nhiều dự án nằm trong kế hoạch sử dụng đất đã được duyệt nhưng sau vài năm đã phát sinh những bất hợp lý, chất lượng quy hoạch chưa cao, hiện trạng quy hoạch “treo”, dự án “treo” còn nhiều, gây bức xúc trong xã hội và ảnh hưởng cuộc sống nhân dân. Kết quả kiểm tra ở 51/64 tỉnh thành đã phát hiện 1.649 khu vực thuộc diện quy hoạch “treo” có tổng quy mô lên đến 344.665 ha”.

(Trích trong bài viết Đền bù giải tỏa ra sao để ổn định cuộc sống người dân? của PV Thanh Niên tháng 2.2009)

Canhoorchidpark.org theo https://thanhnien.vn

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án Orchid Park Xem Thêm