Luật sư: Dinh thự Vua Mèo bị thu hồi trái quy định là vi phạm Hiến pháp

Luật sư Trương Anh Tú cho rằng nếu mọi diễn biến theo trình tự thời gian được ông Vương Duy Bảo nêu là chính xác, dinh thự họ Vương là tài sản hợp pháp của dòng họ Vương, việc thu hồi trái quy định là vi phạm Hiến pháp.

Liên quan đến sự việc ông Vương Duy Bảo – cháu nội “vua Mèo” Vương Chí Sình gửi đơn kiến nghị đến Thủ tướng, các cơ quan ban ngành yêu cầu tham khảo trả lại quyền sử dụng đất gắn có dinh thự họ Vương ở xã Sà Phìn (huyện Đồng Văn, Hà Giang), luật sư Trương Anh Tú (Đoàn luật sư TP. Hà Nội) cho biết, dinh thự họ Vương là 1 dinh thự nổi tiếng có tổng diện tích gần 3.000m2, có tuổi đời gần 100 năm do “vua Mèo” Vương Chính Đức thuê thợ giỏi và hàng vạn nhân công xây từ năm 1919.

“Dinh thự được đã đi vào hoạt động năm 1928 – sau 9 năm kể từ khi bắt đầu làm. Tương truyền, chi phí thi công dinh thự này lên tới 15 vạn đồng bạc trắng Đông Dương (tương đương 150 tỷ đồng GĐ này). Dinh thự chịu ảnh hưởng thiết kế của 3 nền văn hóa: Trung Quốc, người Mông và Pháp đã được Bộ Văn hóa Thông tin công nhận là di tích thiết kế nghệ thuật cấp quốc gia và tồn ở qua các GĐ 1945, 1975 vẫn thuộc có của gia tộc họ Vương”, Luật sư Tú nói.

Dinh thự Vua Mèo ở Đồng Văn, tỉnh Hà Giang. (Ảnh: Hachi8)

Theo ông Bảo, năm 1993, dinh thự họ Vương được công nhận là di tích thiết kế nghệ thuật cấp quốc gia.

Tuy nhiên, đến năm 2002, gia đình họ Vương mới biết chọn lọc này khi cán bộ địa phương đưa các người họ hàng của ông ra khỏi dinh thự có nguyên do dựa trên văn bản 937-QĐ/BT của Bộ Văn hóa Thông tin. Những người này đã chuyển ra ngoài để cơ quan tính năng trùng tu dinh thự.

“Nếu đúng bởi thế, sau khi thực hiện xong việc trùng tu dinh thự, các người trước đây sống trong dinh thự họ Vương được quyền quay lại sống tiếp ở vị trí này.

Điều 23 Hiến pháp năm 1992 (áp dụng cho thời kỳ ) này quy định: “Tài sản hợp pháp của cá nhân, tổ chức không bị quốc hữu hóa. Trong trường hợp thật cần thiết vì nguyên do quốc phòng, an ninh và vì lợi ích quốc gia, Nhà nước trưng mua hoặc trưng dụng có bồi thường tài sản của cá nhân hoặc tổ chức theo giá thị trường.

Tuy nhiên, theo tài liệu ông Bảo cung cấp, sau khi trùng tu dinh thự, năm 2012, UBND tỉnh Hà Giang đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Phòng Văn hóa Thông tin huyện Đồng Văn sử dụng dinh thự này là không thích hợp. Bởi UBND tỉnh và Sở Xây dựng tỉnh Hà Giang chưa hề làm các thủ tục xác lập có nhà nước đối có khối tài sản này”, Luật sư Tú cho hay.

Theo luật sư Trương Anh Tú, trong lịch sử phát triển đất nước, bình thường Nhà nước chỉ xác lập quyền có toàn dân đối có 1 số trường hợp sau: Cải tạo công thương; cải cách ruộng đất và xác lập có Nhà nước đối có đất vắng chủ.

Việc xác lập quyền có toàn dân đối có các BDS được thực hiện chủ yếu trong GĐ sau 1954 ở miền Bắc và sau 1975 ở miền Nam.

“Tuy nhiên, Dinh thự của gia tộc họ Vương không thuộc các trường hợp nêu trên vì vẫn có người quản lý và sinh sống ổn định đến năm 2002, trước khi cơ quan tính năng buộc họ tạm chuyển ra ngoài để trùng tu di tích”, luật sư Tú nói.

Mặt khác, Khoản 1 Điều 14 Luật Di sản văn hóa thừa nhận: “Tổ chức, cá nhân có quyền có hợp pháp di sản văn hóa”.

“Luật Di sản văn hóa không đề cập đến vấn đề quốc hữu hóa tài sản cá nhân sau khi áp dụng trùng tu di tích. Điều 158 Luật Đất đai 2013 (Cũng như các luật đất đai được ban hành trước đây) cũng thừa nhận và bảo hộ quyền sử dụng đất của cá nhân, hộ gia đình nếu trên đất có di tích lịch sử – văn hóa, danh lam thắng cảnh. Bởi vậy, dinh thự họ Vương là tài sản hợp pháp của dòng họ Vương nên được Nhà nước bảo hộ quyền có. Nếu dinh thự bị thu hồi trái quy định là vi phạm Hiến pháp”, luật sư Tú nhấn mạnh.

Bên cạnh đây, ông Vương Chí Sình còn là người có công có cách mạng, là Đại biểu Quốc hội khóa I và II và được Nhà nước trao tặng huân chương “Đại đoàn kết dân tộc”. Việc gìn giữ dinh thự, tài sản làm nơi thờ cúng, gặp mặt họ hàng là nhu cầu tất yếu đối có các thế hệ sau của dòng họ Vương.

“Tôi nghĩ, các cơ quan, ban ngành nên cân nhắc các nhân tố nói trên để tham khảo 1 cách hợp lý, hợp tình, nhằm chắc chắn ích lợi hợp pháp cho dòng họ Vương”, luật sư Tú nói.


Canhoorchidpark.org – Theo VTCNews

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án Orchid Park Xem Thêm