Nhà tái định cư thiếu thực tế (B1): Người dân chê không ở

Người dân được tái an cư (TĐC) phải có chỗ ở mới bằng hoặc tốt hơn chỗ ở cũ. Đó là quan điểm xuyên suốt của chính quyền TPHCM.

Chương trình chỉnh trang thành phố, chủ yếu là di dời nhà trên, ven kênh rạch có số lượng 22.000 hộ dân, và cải tạo xây mới hàng trăm chung cư cũ xuống cấp từ nay đến năm 2020, đang cần quỹ nhà TĐC rất lớn. Tuy nhiên người dân không mặn mà có nhà TĐC, nhiều dự án TĐC bị bỏ hoang… đang là hiện trạng nhức nhối GĐ này, đòi hỏi phải có biện pháp khắc phục hữu hiệu.

TPHCM đã bỏ ra hàng chục ngàn tỷ đồng để đầu tư thi công, mua lại các dự án tạo quỹ nhà (căn hộ cao tầng, nền đất) để phục vụ nhu cầu TĐC cho người dân bị di dời, ảnh hưởng ở các dự án trên địa bàn. Tuy nhiên không ít khu nhà TĐC đang bị bỏ hoang, hoặc người dân ở 1 thời gian rồi giao dịch cho người khác.

Trước hiện trạng khủng hoảng thừa hàng chục ngàn căn hộ cao tầng, nền đất TĐC bỏ hoang, trong khi nhiều người dân không có chỗ ở, phải đi thuê nhà hoặc phòng trọ sống tạm, nhiều ý kiến cho rằng không nên áp đặt người dân nhận nhà TĐC do Nhà nước xây. Theo đấy, nên có cơ chế đền bù hợp lý, theo cơ chế phân khúc, thậm chí cao hơn để người dân có điều kiện tự quyết, chọn lọc cho mình nơi sống mới và có điều kiện hơn cuộc sống cũ.Vắng lặng

Dự án khu TĐC Vĩnh Lộc B (huyện Bình Chánh) được xem là khu TĐC có quy mô thuộc loại lớn nhất TP. Theo Công ty TNHH MTV Dịch vụ công ích huyện Bình Chánh, đơn vị quản lý khu TĐC Vĩnh Lộc, 45 lô chung cư ở đấy được xây xong và bàn giao từ năm 2010 đến 2012 có gần 2.000 căn hộ cao tầng, nhưng đến nay mới chỉ có dao động 480 căn hộ cao tầng có người ở. UBND TP đã chấp nhận giao dao động 1.000 căn hộ cao tầng trống ở địa điểm dễ dàng hơn của khu dân cư cho quỹ phát triển đất để phân phối đấu giá, nhưng đến nay chưa xong thủ tục nên vẫn còn bỏ trống.

Ghé vào chung cư này vào 1 chiều muộn, chúng tôi cảm nhận ngay được không khí khá vắng lặng, không như các chung cư khác vào các buổi chiều dân cư đông đúc trở về nhà sau 1 ngày làm việc, học tập.

Ông Nguyễn Ngọc Khanh dọn về TĐC nơi đấy đã gần 1 năm, cũng là dao động thời gian cuộc sống của gia đình ông gặp thêm gặp khó. Theo ông Khanh, căn nhà cũ của gia đình ở quận 1 bị giải tỏa, ông được bố trí 1 căn hộ cao tầng TĐC ở khu TĐC Vĩnh Lộc B. Về nơi mới, mọi việc làm ăn, học hành của con cái chưa thể cách tân theo chỗ ở mới, nên thường ngày gia đình ông phải đi-về không dưới 40km.

Nhiều người không đủ sức hoặc nhẫn nại như ông Khanh đã cho thuê lại căn hộ cao tầng, hoặc đấyng cửa trở về chỗ cũ thuê nhà ở tạm rồi tính tiếp. Lô C10, nơi gia đình ông Tâm được bố trí căn hộ cao tầng, chỉ có vài hộ đến ở, còn lại bỏ trống nên hành lang bám đầy bụi. Đứng trước lô C10 nhìn ra 4 phía đều là các lô chung cư, nhưng chỉ vài lô có người ở rải rác. Nhiều lô chung cư chưa có người ở, lớp sơn ngoại khu tường đã phai màu loang lổ, bụi bám đầy cầu thang, tay vịn, khóa cửa gỉ sét…

Một khu TĐC cũng vào loại sang trọng nhất của TP là khu 12.500 căn thuộc khu thành phố mới Thủ Thiêm, cũng trong hiện trạng hoang vắng, xuống cấp do chưa bố trí được người vô ở, hoặc công ty đang chờ chính quyền tham khảo để phân phối theo giá thương mại. Tại chung cư TĐC C4 (quận 9) đa số các hộ được tái an cư “chính gốc” đã rời bỏ đi nơi khác. Bà Trần Thị Minh, Phó trưởng Ban quản trị, cho biết chung cư C4 được bố trí 136 hộ tái an cư, nhưng đến nay chỉ còn 7 hộ trụ lại. Lý do người dân phải bỏ nhà tìm nơi ở mới là không có công ăn việc làm ở nơi TĐC.

Hàng ngàn căn hộ cao tầng TĐC ở Thủ Thiêm đang bị bỏ hoang. Ảnh: TR. GIANG

Lãng phí

Báo cáo kiểm toán về hiện trạng các dự án TĐC trên địa bàn TP vừa mới ra mắt, cho thấy 2 khu TĐC Bình Khánh (quận 2) và Vĩnh Lộc B (huyện Bình Chánh) có số lượng căn hộ cao tầng lớn nhất TP nhưng cũng đang gây lãng phí nhiều nhất. Để làm khu thành phố mới Thủ Thiêm, chính quyền TP đã thi công khu TĐC Bình Khánh có quy mô 38,4ha, thuộc chương trình 12.500 căn hộ cao tầng phục vụ TĐC, nhưng có tới 5.000 căn bị bỏ hoang.

Còn có khu TĐC Vĩnh Lộc B, năm 2004 TP chọn lọc đầu tư dự án có quy mô 30,9ha, thi công 45 lốc chung cư, cao 5 tầng, tổng cộng có 1.939 căn hộ cao tầng, 529 nền đất. Nhưng do dự án phát triển chậm độ, làm tăng phát sinh 519 tỷ đồng, bằng 195,7% tổng mức đầu tư ban đầu. Tính đến cuối năm 2017 (tức hơn 7 năm sau khi đã đi vào hoạt động), dự án mới bố trí được 479/1.939 căn hộ cao tầng, đạt mật độ 24,7%, số còn lại bỏ hoang nhiều năm nay.

Theo nhiều chuyên gia, thời điểm bùng phát thi công nhà TĐC là năm 2004. Khi đấy chủ trương của TP là đưa đa số cư dân bị ảnh hưởng giải tỏa về các khu độ thị mới ở Vĩnh Lộc B và Thủ Thiêm. Thực tế, việc xây nhà TĐC có giá khá thấp so có các dự án chung cư thương mại. Trong khi đấy, số tiền bồi thường cho người dân thuộc diện giải tỏa đền bù GĐ này cũng khá thấp. Do vậy, người dân phải đứng trước sự chọn lọc hoặc nhận nhà TĐC hoặc nhận tiền đền bù.

Trao đổi có ĐTTC về hiện trạng nhà TĐC, ông Trần Trọng Tuấn, Giám đốc Sở Xây dựng TPHCM, cho biết đến thời điểm này, tổng số nhà đất phục vụ TĐC đã đầu tư thi công và mua lại trên địa bàn là 40.052 căn hộ cao tầng và nền đất (25.369 căn hộ cao tầng và 14.683 nền đất); trong đấy đã bố trí 26.122 căn hộ cao tầng và nền đất (15.064 căn hộ cao tầng và 11.058 nền đất); số nền đất, căn hộ cao tầng chưa bố trí sử dụng còn 13.930 (10.305 căn hộ cao tầng và 3.625 nền đất).

Theo kế hoạch phát triển và quản lý nhà ở phục vụ TĐC từ nay đến năm 2020, chuẩn bị tiếp tục sử dụng để bố trí 8.524 căn hộ cao tầng và nền đất (5.085 căn và 3.439 nền đất). Việc cấp chủ quyền nhà cho người dân ở các dự án TĐC GĐ này được áp dụng rất chậm, dù nhiều dự án đã được bàn giao khá lâu. Nguyên nhân chủ yếu do người nhận nhà TĐC giao dịch qua người khác, thậm chí căn hộ cao tầng được giao dịch nhiều lần, trong khi chủ đầu tư chưa đã đi vào hoạt động nghĩa vụ tài chính.

Liên quan đến việc Công ty Thuận Việt rao phân phối căn hộ cao tầng ở khu TĐC Thủ Thiêm có tên thương mại New City có mức giá từ 40-65 triệu đồng/m2, ông Tuấn cho biết dự án này TP “đặt hàng” công ty thi công để phục vụ TĐC. Tuy nhiên GĐ này TP không có nhu cầu nữa nên để công ty phân phối theo hình thức dự án thương mại. Nhưng đến thời điểm này các cơ quan công dụng xác định tiền sử dụng đất để công ty nộp vẫn chưa xong. Sở Xây dựng cũng chưa có văn bản thông báo chủ đầu tư dự án này đủ điều kiện phân phối hàng.

“Chúng tôi sẽ kiểm tra các nội dung báo chí nêu để chấn chỉnh việc làm chưa đúng của chủ đầu tư, chắc chắn ích lợi cho người mua, tránh rủi ro có thể phát sinh” – ông Tuấn khẳng định.


Canhoorchidpark.org – Theo SGĐT

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án Orchid Park Xem Thêm