TP Hồ Chí Minh: Thiếu đất di dời nhà ven kênh rạch

Dù đã có kế hoạch di dời, tái an cư bằng vốn ngân sách cho gần 22.0000 căn nhà trên và ven kênh rạch, thuộc 61 dự án trên toàn địa bàn, thế nhưng trong nhiều năm TP HCM vẫn loay hoay tìm biện pháp do thiếu quỹ đất trầm trọng…



Nhiều gia đình vẫn sống bám kênh rạch do chưa có đất di dời.

Thiếu quỹ đất, thiếu vốn

Di dời nhà trên và ven kênh rạch là vấn đề bức xúc và cấp thiết của TPHCM, song song có các vấn đề về ngập nước và kẹt xe thành thị. UBND TP HCM đã xếp nhiệm vụ chỉnh trang thành thị vào 1 trong 7 chương trình đột phá của đô thị, GĐ 5 năm (2016 – 2020), thế nhưng đến nay vẫn loay hoay chưa tìm được biện pháp căn cơ.

Theo ông Lê Trần Kiên- phó giám đốc Sở Xây dựng TP HCM, hiện trên địa bàn đô thị còn gần 22.000 căn nhà trên và ven kênh. Các căn nhà này đều nằm trong chương trình di dời của UBND TP, được dự kiến thực hiện bằng vốn ngân sách và nguồn vốn vay ODA.

Cũng theo đại diện Sở Xây dựng TP HCM, dự kiến của TP HCM chia chương trình làm ba nhóm triển khai di dời nhà ven kênh. Cụ thể, nhóm 1 thực hiện 52 dự án di dời, có dao động 14.400 căn trong diện giải tỏa, di dời, có chi phí bồi thường, tái an cư dao động gần 22.400 tỉ đồng; Nhóm 2 di dời dao động 1.800 căn, có chi phí dự kiến để di dời là hơn 2.700 tỉ đồng; nhóm 3 sẽ thực hiện 6 dự án di dời hơn 6.200 căn, có chi phí dao động 19.000 tỉ đồng (theo hình thức đối tác công – tư, PPP). Tuy nhiên, chính ông Lê Trần Kiên cũng đã thừa nhận, trong hai năm đầu thì hiện đô thị mối thực hiện công tác dự kiến đầu tư, thi công quy hoạch.

Với công đoạn bởi thế, ông Nguyễn Thanh Toàn- phó giám đốc Sở Quy hoạch – Kiến trúc TPHCM phân tích, việc triển khai đang khá chậm, biểu hiện việc nhiều quận, huyện còn chưa có sự phối hợp có sở ngành trong triển khai dự án. Cụ thể, ở Dự án bờ Nam Kênh Đôi (Q.8) có gần 10.000 căn nhà được di dời, bao gồm dao động 32.000 nhân khẩu bị ảnh hưởng bởi chủ trương di dời của đô thị. Đây là 1 trong các dự án có số người phải di dời đông nhất, nhưng cho đến nay cũng chưa có tiến triển báo cáo khả thi. Theo lý giải của UBND Q.8, để thực hiện Dự án này chính quyền quận đã có phương án di dời tất cả các hộ dân thuộc diện giải tỏa, bước đầu đã ưu tiên di dời các nhà lụp xụp ven kênh rạch, và không còn chắc chắn an toàn.

Một dự án khác, có chủ trương di dời dao động 1.700 căn nhà thuộc địa bàn Q.4 quản lý, cũng đang gặp nhiều gặp khó do thiếu quỹ nhà tái an cư cho các hộ dân. Ông Trần Hoàng Quân, Chủ tịch UBND Q.4 thừa nhận quỹ nhà tái an cư của quận giai đoạn này đã không còn, nên rất gặp khó trong tìm biện pháp giải tỏa, di dời cho các hộ dân trong khu vực chịu ảnh hưởng.

Cũng theo ông Quân, mới đây khi thực hiện dự án thi công, mở rộng các con phố Tôn Thất Thuyết (Q.4) và dự án công viên cây xanh bên bờ kênh Tẻ (GĐ 1 và 2), kết hợp có giải tỏa nhà trên và ven kênh rạch, UBND Q.4 thực hiện chỉ đạo của UBDN TP dự kiến sẽ giải tỏa trắng 468 nhà và giải tỏa 1 phần 428 nhà còn lại, có tổng mức đầu tư dự kiến lên đến 1.466 tỷ đồng. Chưa kể, để thực hiện Dự án thi công công viên hồ Khánh Hội (GĐ 4), UBND Q.4 cũng dự kiến sẽ giải tỏa tất cả 609 nhà dân và giải tỏa 1 phần 74 nhà dân, tuy nhiên vấn đề quỹ đất tái an cư vẫn là vấn đề khiến chính quyền quận đau đầu tìm biện pháp tháo gỡ.

Vẫn tìm biện pháp

Chủ tịch UBND Q.4 Trần Hoàng Quân chia sẻ, không chỉ riêng nhà trên và ven kênh, mà giai đoạn này chính quyền quận còn phải giải quyết tái an cư cho người dân sống ở các chung cư xuống cấp (mức độ D), thậm chí nếu có quỹ đất thì số tiền bồi thường ít ỏi người dân cũng khó có thể xoay sở để đủ tiền mua 1 căn nhà khác sau khi di dời đi.

“Trong hơn 1.000 căn nhà ven kênh, rạch của quận giai đoạn này thì có tới 40% là nhà nhỏ, có tổng diện tích 10-20m2. Nếu thực hiện giải tỏa thì mỗi hộ dân chỉ nhận được tiền bồi thường trên dưới 100 triệu đồng, bởi thế khó có thể đủ tiền mua nhà tái an cư”- ông Quân nhìn nhận.

Còn theo ông Huỳnh Văn Hạnh- giám đốc Sở Tư pháp TP HCM, trước mắt đô thị cần tập trung thực hiện trước các dự án dễ làm trước, nếu không làm nhanh sẽ không đạt được như kế hoạch đề ra, vì chương trình chỉnh trang thành thị sẽ kết thúc GĐ đầu vào năm 2020. Ngoài thiếu quỹ đất, ông Hạnh cũng cho rằng, thách thức lớn giai đoạn này là nguồn chi phí thực hiện chương trình do liên quan đến 52 dự án, phải di dời dao động 13.827 căn nhà trên ven kênh rạch, có tổng mức bồi thường dự kiến lên đến hơn 21.000 tỷ đồng.

Về vấn đề này, Chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Thành Phong cũng nhìn nhận gặp khó về thiếu quỹ đất tái an cư của nhiều quận huyện có nhà ở ven kênh trong diện phải giải tỏa, di dời. Thế nhưng, ông Phong cũng đề nghị các quận tìm hiểu bước đi thích hợp có điều kiện của mỗi quận để thúc đẩy công đoạn dự án.

Một trong các hướng được Chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Thành Phong gợi ý, bao gồm việc thi công mới, thay thế chung cư cũ, hư hỏng xuống cấp; chỉnh trang nâng cấp khu dân cư đã đi vào hoạt động; thi công các khu thành thị mới trên địa bàn của các quận, huyện có kênh rạch thuộc diện giải tỏa, di dời. Đối có các sở, ngành có trách nhiệm phối hợp có UBND các quận, huyện vận dụng đơn giá bồi thường, hỗ trợ hợp lý, song song có tính toán đồng bộ việc bố trí tái an cư cho người dân ven kênh rạch.

Quá trình di dời hộ dân khỏi khu vực quy hoạch, Chủ tịch UBND TP HCM cũng đề nghị các sở ngành, quận huyện cần khéo léo, thận trọng từng bước và không được vi phạm pháp luật. Đối có các căn nhà trên và ven kênh rạch thiếu tính pháp lý (xây trái phép, không phép) cũng cần phải khảo sát thật kỹ để có biện pháp hài hòa, chắc chắn việc ổn định cuộc sống của các hộ dân.


Canhoorchidpark.org – Theo Đại Đoàn kết

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án Orchid Park Xem Thêm